|
|
Instelling en taakstelling van de werkgroep
De werkgroep eredienst is in 2007 ingesteld door de Wijkkerkenraad (WK) van de Dorpskerkgemeente en zij heeft de kerkorde van de PKN, alsmede het beleidsplan van deze wijkgemeente als uitgangspunt voor haar functioneren.
De WK blijft eindverantwoordelijk voor de wijze waarop de viering van de erediensten in de Dorpskerkgemeente plaatsvindt.
De werkgroep heeft de volgende taakstelling: |
|
- Het gevraagd en ongevraagd adviseren van de WK op het gebied van de eredienst.
- De erediensten belangwekkender maken voor de leden van de Dorpskerkgemeente en belangstellenden,
rekening houdend met verschillende doelgroepen en leeftijdsgroepen;
- De erediensten naar hun verschillende aard, inhoud en uitvoering te structureren;
- Bijzondere aandacht te geven aan de inbreng van kerkmuziek, de inbreng van kinderen en van individuele
gemeenteleden;
- Het geheel van erediensten in een jaarplanning te plaatsen, waarbij erediensten met een speciaal
karakter evenwichtig worden verdeeld over het kerkelijk jaar.
|
 |
|
Samenstelling WG
Coosje Engel
Hans van Gelder
Simon Hoek (wnd.vz)
Hans van Ooijen (secr)
Joke Walstra
vacature
|
ouderling
kerkmusicus
gemeentelid
gemeentelid
gemeentelid
predikant |
|
Planning
Voor 2010 zijn de volgende activiteiten gepland:
- presentatie van het beleidsplan Eredienst en kerkmuziek;
- planning van een drietal bijzondere erediensten
(morgendiensten);
- opzet van een aantal bijzondere middagdiensten;
- promotie van het liturgisch profiel van de Dorpskerkgemeente |
|
Advent 2011: In afwachting
Advent, wat is dat eigenlijk? Een korte toelichting vanuit de WG Eredienst.
Op zondag 27.11.2011 begint het nieuwe kerkelijk jaar met Advent, die begint op zondag vier weken voor Kerstmis. De zondagen van deze tijd heten in de liturgie: Levavie, Populus Sion, Gaudete en Rorate. De Advent heeft in de liturgie een dubbel karakter: Het is enerzijds de voorbereidingstijd op het Kerstfeest, de geboorte van Jezus Christus in onze mensengeschiedenis ruim 2000 jaar geleden. Anderzijds is Advent de periode van verwachting van Jezus' wederkomst aan het einde der tijden.
Overeenkomstig de liturgische profilering van de Dorpskerkgemeente wordt het oecumenisch leesrooster van de Raad van Kerken gevolgd. Volgens de liturgische kalender staan in het kerkelijk jaar 2011-2012 lezingen uit het Evangelie van Marcus centraal. In de Adventstijd worden daarnaast veelal de Oud Testamentische lezingen uit het boek Rechters gelezen. Zo leven wij in de Advent naar het kerstfeest toe, opdat Jezus, Emmanuel God-met-ons, ook in ons eigen leven geboren mag worden. In deze periode worden wij uitgenodigd een grondhouding van verwachting en openheid aan te nemen. Wij maken ons hart klaar om Hem te ontvangen en opnieuw binnen te laten. De liturgie van de 4 adventszondagen wil die grondhouding ondersteunen en stapsgewijze gestalte geven.
Het woord 'advent' is afgeleid van het Latijn: adventus (=komst, er aan komen) en advenire (= naartoe komen). Letterlijk betekent Advent: God komt naar ons toe. De liturgische kleur tijdens de Advent is paars, dit staat symbool voor bezinning en inkeer als voorbereiding op het vieren van het geboortefeest.
Er is in de zesde eeuw voor het eerst sprake van de viering van Advent; het gebruik om een adventskrans in de kerk te plaatsen stamt uit de negentiende eeuw.
|
De zondagen van de Advent
Zoals hierboven beschreven, hebben de vier zondagen van de advent bijzondere namen gekregen in de liturgische kalender:
De namen verwijzen naar Bijbelgedeeltes en naar liederen die in de 16e eeuw zijn gecomponeerd.
Zondag Levavie: vernoemd naar het lied 'Ad te levavi animam meam, Deus meus, in te confido, non erubescam'.
(Tot U heb ik mijn ziel opgeheven; mijn God, op U vertrouw ik, ik zal niet beschaamd worden) Dit verwijst tevens naar de Zondagspsalm van de 1e Advent, Psalm 25.
Zondag Populus Sion: vernoemd naar het lied: 'Populus Sion, ecce Dominus veniet ad salvandas gentes' (Volk van Sion, ziet! De heer zal komen om alle naties te redden) Ook dit verwist naar de Zondagspsalm: Psalm 80 en naar Jesaja 30.
Zondag Gaudete: vernoemd naar het lied: 'Gaudete in Domino semper, iterum dico, gaudete'. (Verheugt u altijd in de Heer, ik herhaal het, verheugt u!) De naam van deze zondag verwijst tevens naar de epistellezing uit Philippenzen 4: 4-7.
Zondag Rorate Caeli: vernoemd naar het lied: 'Rorate caeli desuper et nubes pluant justum'. (Dauwt, hemelen uit de hoge, en wolken regent gerechtigheid). De naam van deze zondag verwijst tevens naar Jesaja 45:8.
In onze liturgie hebben de namen van de Adventszondagen dus een duidelijke verwijzing naar een diepere betekenis in Woord en kerklied. |
Pasen 2011: De Heer is opgestaan!
Ook dit jaar werd de 40dagentijd afgerond met een cyclus van drie indrukwekkende vieringen. Voor iedereen die belang hecht aan aan de waarde van liturgische profilering vormen deze cyclusdiensten een hoogtepunt in het kerkelijk jaar.
Dat gold in het bijzonder als tijdens de Paaswake de nieuwe Paaskaars de donkere Dorpskerk wordt binnen gedragen. Dit jaar een Paaskaars met het teken van het Nieuwe Verbond en Teken van Hoop: de Regenboog. Het Licht van Pasen werd vanaf die Paaskaars door de hele Dorpskerk doorgegeven. Langzaam vulde de hele Dorpskerk zich met kaarslicht. Die eenvoudige maar indrukwekkende symboliek werd ondersteund door liederen en lezingen, die uitmondden in de blijde Paasboodschap: De Heer is opgestaan!
Degenen die 'voor de schermen' hebben meegewerkt aan de oecumenische vespers en de cyclusvieringen zoals voorgangers, kerkmusici, cantorijleden en lectoren worden bedankt voor hun grote inzet. Dat geldt zeker ook voor hen die 'achter de schermen' druk bezig waren zoals kosters, degenen die de liturgieën produceerden, die de liturgische schikkingen maakten en alle anderen die deze vieringen in de 40dagentijd tot een succes maakten. Op de foto de nieuwe Paaskaars met de doopvont, twee belangrijke liturgische symbolen uit de Dorpskerk. 24.04.11 |
 |
Wist u dat? Quadragesima
Deze term zal voor velen onbekend zijn, maar hoe staat het met het begrip 'Veertigdagentijd' (de Nederlandse vertaling)? Hier volgt enige achtergrondinformatie.
De periode van de Veertigdagentijd is van oudsher een tijd van inkeer, bezinning en gebed ter voorbereiding op Pasen. Het is een bekeringstijd. Zich bekeren, dat is zich weer (meer) wenden tot de Eeuwige en zich afwenden van alles wat ons van onze Schepper afhoudt. Veertig is in de Bijbel een getal voor bezintijd.
Veertig jaar trok het volk van het Oude Verbond door de woestijn, alvorens zij het beloofde land bereikte.
Veertig dagen bracht Mozes op de berg door om Gods geboden in ontvangst te nemen.
Veertig nachten bracht Elia in bidden en vasten door in de woestijn, totdat hij bij de berg Horeb God mocht ervaren.
Veertig dagen heeft Jezus zelf in vasten en gebed in de woestijn doorgebracht voordat Hij aan de verkondiging van de Blijde Boodschap begon.
In de traditie van het christendom zijn er voor Pasen 40 dagen om je te bezinnen en te vasten. In de vroeg-christelijke tijd vastte men tot zonsondergang. Rond het jaar 250 werd de periode uitgebreid tot alle dagen van de Goede Week. Sinds het Concilie van Nicea in 325 kennen we de huidige veertigdagentijd. Wie echter vanaf Aswoensdag de dagen telt tot aan Pasen zal merken dat het er geen 40 maar 46 zijn! De zes zondagen worden er namelijk vanaf getrokken. De zondag is immers de dag van de opstanding van Jezus. Daarom wordt er op de zondagen niet gevast maar 'klein Pasen' gevierd.
Jaarlijks bereiden de gelovigen zich gedurende een periode van veertig dagen voor op het grote Paasfeest om met een gelouterd hart het sterven en verrijzen van Christus met Pasen te gedenken. De werkgroep Eredienst van de Dorpskerkgemeente streeft ernaar om de liturgie van de vieringen gedurende deze veertigdagentijd een handreiking te laten zijn voor een diepere bezinning op de feitelijke christelijke levenspraktijk. 15.02.11 |
|
Zo maar een liedje, zomaar een tekst?
In het kader van de wijze waarop de Dorpskerkgemeente invulling geeft aan het liturgisch profiel is de werkgroep Eredienst belast met de uitvoering van het Beleidsplan Eredienst en Kerkmuziek. De vieringen in de Dorpskerkgemeente hebben al decennia lang een bepaald stramien. Het is bij ons geen samenraapsel van een paar liedjes, een paar Bijbelteksten, enkele gebeden en een paar collectes, dat in een willekeurige mix, tot een leuke kerkdienst leiden. In kerkdiensten elders krijg je wel eens die indruk. Wij hebben als Dorpskerkgemeente er voor gekozen om onze vieringen volgens een herkenbaar stramien op te zetten. Mede naar aanleiding van vragen vanuit de vrijwilligersavond zullen we in de komende tijd een korte toelichting even op een aantal aspecten van de liturgie zoals we die in de Dorpskerkgemeente elke zondag vieren. Later het geheel worden gebundeld tot een soort 'Liturgisch wegwijs' voor de vieringen van de erediensten in de Dorpskerkgemeente. We staan als eerste stil bij de twee vaste elementen in onze liturgie: de zondagspsalm en het oecumenisch leesrooster.
We zingen als eerste lied in onze vieringen niet zomaar een liedje, een psalm of gezang. Nee, we hebben ervoor gekozen om de zogenaamde zondagspsalm te zingen. Die psalm verwijst in de meeste gevallen naar de betreffende zondag in het kerkelijk jaar. We geven daarmee bewust uiting aan onze verbondenheid als Dorpskerkgemeente met de ‘kerk van alle tijden en alle plaatsen’. Om dezelfde reden volgen we in onze vieringen het zogenaamde oecumenisch leesrooster. Daarmee ontstaat een serie lezingen die aansluiten bij het kerkelijk jaar en in het bijzonder bij de voorbereiding op en de viering van de kerkelijke feesten. Zowel de zondagspsalm als de Bijbellezingen worden alle participerende kerken jaarlijks aangereikt door de Raad van Kerken in Nederland.
Voor meer informatie: lees de toelichting op het leesrooster >>  en bekijk het het leesooster voor 2010-2011 >> 
De werkgroep eredienst realiseert zich dat in een periode waarin we geen eigen wijkpredikant(en) hebben, het niet altijd eenvoudig zal zijn om hieraan vast te houden. We kunnen immers van gastpredikanten niet verwachten dat zij voor een invalbeurt een nieuwe preek voorbereiden. We gaan er wel vanuit dat zij als ‘dienaren van het woord’ de opzet van onze vieringen als Dorpskerkgemeente zoveel mogelijk willen respecteren. In een volgend artikel gaan we in op het stramien van onze vieringen.
Simon Hoek - voorzitter Werkgroep Eredienst.
|
Presentatie beleidsplan Eredienst en Kerkmuziek
Het (deel)beleidsplan Eredienst en kerkmuziek is een uitwerking van het overall Beleidsplan van de Dorpskerkgemeente. De werkgroep Eredienst heeft dit plan in stappen ontwikkeld. Daarbij is dankbaar gebruik gemaakt van de handleiding ‘Eredienst en Kerkmuziek’, uitgegeven door het Protestants Landelijk Dienstencentrum van de PKN.
Het beleidsplan beschrijft de wijze waarop momenteel invulling wordt gegeven aan het Liturgisch profiel van de Dorpskerkgemeente en doet voorstellen om tot enige aanpsssingen te komen.
Het (deel)beleidsplan Eredienst en kerkmuziek is vastgesteld door de Wijkkerkenraad, nadat het was gepresenteerd aan de Dorpskerkgemeente op de Gemeenteavond van 25 november 2009. Als prioriteit voor het kerkelijk jaar 2009-2010 zal de werkgroep Eredienst de keuze voor het liturgisch profiel en de essentie daarvan voor het gemeente-zijn toelichten en promoten binnen de Dorpskerkgemeente, resp. binnen de Hervormde Gemeente Barendrecht en in het SoW-proces. Voor wie wil kennis nemen van het Beleidsplan Eredienst en Kerkmuziek zijn er twee varianten beschikbaar:
De samenvatting: Klik hier >>  De complete versie: Klik hier >> |
De erediensten in de Dorpskerk
In onderstaande artikelen wordt aandacht besteed aan verschillende elementen van liturgie en kerkmuziek, zoals die in de Dorpskerkgemeente gestalte krijgen. Klik op de titel om het betreffende artikel te openen >>. |
|
Nieuw Liedboek: 'zingen, bidden in huis en kerk'
De synode van de PKN heeft in 2007 besloten dat er in 2012 een nieuw liedboek zal komen. De Interkerkelijke Stichting voor het Kerklied (ISK) heeft de opdracht gekregen dit liedboek te gaan samenstellen. Sinds de nieuwe naam, nieuwe website en het nieuwe logo werd gepresenteerd op 31 oktober 2009, is er veel werk verricht achter de schermen.
|
 |
|
De nota 'Een nieuw liedboek', waarop de synode het besluit heeft gebaseerd, laat de contouren van dat nieuwe liedboek zien. ”Liedboek – zingen, bidden in huis en kerk” is de aanduiding. Er is inmiddels veel informatie te vinden over het Nieuwe Liedboek op de website www.liedboek.nl.
|
Landelijke PKN-werkgroep eredienst
Sinds voorjaar 2005 is binnen de Protestantse Kerk in Nederland de Werkgroep Eredienst actief. In de werkgroep zit een tiental deskundigen uit het gehele kerkverband die zich willen inzetten voor beleidsadviezen op het terrein van liturgie, dienstboek, Liedboek voor de kerken, bijbelvertaling, kerkmuziek, diverse beheerskwesties(bijv. auteursrechten) en kerkbouw. De leden/vrijwilligers zijn op een of meer van deze terreinen actief of hebben te maken met lopende initiatieven. Zo heeft een aantal leden een belangrijke rol gespeeld bij de totstandkoming van het nieuwe Dienstboek. Een van de taken van de Werkgroep is het begeleiden van de beproeving van het nieuwe Dienstboek. Voor meer informatie hierover zie: www.dienstboek.nl |
|